ΚΑΨΙΜΟ ΚΑΙ ΤΣΟΥΞΙΜΟ ΣΤΟΝ ΠΡΩΚΤΟ
Το κάψιμο και το τσούξιμο στον πρωκτό είναι συμπτώματα, όχι διάγνωση. Μπορεί να σχετίζονται με ραγάδα, δερματίτιδα, υγρασία, ερεθιστικά κόπρανα, αιμορροϊδοπάθεια, φλεγμονή ή μη φυσιολογική κένωση.
Η σωστή αντιμετώπιση δεν είναι να αλλάζει συνεχώς ο ασθενής αλοιφές. Είναι να βρεθεί γιατί η περιοχή ερεθίζεται και ποιος μηχανισμός συντηρεί το σύμπτωμα.
ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ
ΚΑΨΙΜΟ ΚΑΙ ΤΣΟΥΞΙΜΟ ΣΤΟΝ ΠΡΩΚΤΟ: ΣΥΜΠΤΩΜΑ, ΟΧΙ ΔΙΑΓΝΩΣΗ
Το κάψιμο και το τσούξιμο στον πρωκτό δεν είναι διάγνωση. Είναι συμπτώματα. Ο ασθενής μπορεί να περιγράφει κάψιμο, τσούξιμο, αίσθημα πληγής, ερεθισμό, υγρασία ή πόνο μετά την κένωση.
Το βασικό δεν είναι να καλυφθεί το σύμπτωμα με μία αλοιφή. Το βασικό είναι να βρεθεί γιατί η περιοχή ερεθίζεται. Η αιτία μπορεί να είναι τοπική πάθηση, φλεγμονή, δερματίτιδα, ραγάδα, υγρασία, μη φυσιολογική κένωση ή διατροφικός ερεθισμός.
Κάψιμο στον πρωκτό δεν σημαίνει αυτόματα αιμορροΐδες. Είναι σύμπτωμα που χρειάζεται διάγνωση.
ΚΑΨΙΜΟ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΤΟΥΑΛΕΤΑ
Όταν το κάψιμο εμφανίζεται μετά την κένωση, πρέπει να αξιολογηθεί η σύσταση των κοπράνων, η προσπάθεια, η διάρκεια παραμονής στην τουαλέτα και ο τρόπος καθαρισμού. Τα ερεθιστικά, υδαρή ή πολύ συχνά κόπρανα μπορούν να προκαλέσουν κάψιμο και τοπική φλεγμονή.
Το υπερβολικό σκούπισμα, τα μωρομάντηλα, τα σαπούνια, τα αρωματικά προϊόντα και η διαρκής υγρασία μπορεί να χειροτερεύουν τον ερεθισμό αντί να τον λύνουν.
Μπορούν να ερεθίζουν τον πρωκτό και να προκαλούν κάψιμο.
Προκαλεί μικροτραυματισμούς και δερματίτιδα.
Συντηρεί φλεγμονή, κνησμό και αίσθημα καύσου.
ΡΑΓΑΔΑ ΠΡΩΚΤΟΥ ΚΑΙ ΚΑΨΙΜΟ
Η ραγάδα πρωκτού μπορεί να προκαλέσει κάψιμο, τσούξιμο και πόνο κατά ή μετά την κένωση. Συχνά ο ασθενής περιγράφει αίσθηση σαν κόψιμο, μικρή αιμορραγία και έντονο σφίξιμο στην περιοχή.
Αν υπάρχει ραγάδα, η θεραπεία πρέπει να στοχεύει στη λύση του τραυματισμού και των παραγόντων που τον συντηρούν: σκληρά κόπρανα, σπασμός, φόβος της κένωσης και μη φυσιολογική αφόδευση.
Σημαντικό: Η ραγάδα μπορεί να εκδηλώνεται περισσότερο ως κάψιμο παρά ως κλασικός πόνος.
ΔΕΡΜΑΤΙΤΙΔΑ, ΥΓΡΑΣΙΑ ΚΑΙ ΚΝΗΣΜΟΣ
Πολύ συχνά, το κάψιμο και το τσούξιμο δεν προέρχονται από βαθιά πρωκτολογική πάθηση, αλλά από το δέρμα γύρω από τον πρωκτό. Η δερματίτιδα, η υγρασία, η τριβή, η χρήση σαπουνιών ή μωρομάντηλων και ο συχνός καθαρισμός μπορούν να προκαλέσουν έντονο ερεθισμό.
Σε αυτές τις περιπτώσεις ο ασθενής μπορεί να έχει κνησμό, τσούξιμο, αίσθημα πληγής και ερυθρότητα. Η θεραπεία δεν είναι ίδια με την αιμορροϊδοπάθεια και πρέπει να βασίζεται στην πραγματική αιτία.
Η περιπρωκτική περιοχή είναι δέρμα. Όταν ερεθίζεται συνεχώς, μπορεί να πονάει, να καίει και να τσούζει χωρίς να υπάρχει απαραίτητα χειρουργική πάθηση.
ΑΙΜΟΡΡΟΪΔΕΣ ΚΑΙ ΑΙΣΘΗΜΑ ΚΑΥΣΟΥ
Η αιμορροϊδοπάθεια μπορεί να συνοδεύεται από βάρος, υγρασία, ερεθισμό, αιμορραγία ή αίσθημα ατελούς καθαρισμού. Μερικές φορές ο ασθενής περιγράφει τα συμπτώματα ως κάψιμο ή τσούξιμο.
Όμως οι αιμορροΐδες δεν είναι η μόνη αιτία. Ακόμη και όταν υπάρχουν αιμορροΐδες στην εξέταση, πρέπει να φανεί αν αυτές εξηγούν πραγματικά το κάψιμο ή αν το σύμπτωμα προέρχεται από δερματίτιδα, κένωση, διατροφή ή άλλη πάθηση.
ΔΙΑΤΡΟΦΗ, ΚΟΠΡΑΝΑ ΚΑΙ ΕΡΕΘΙΣΜΟΣ
Η διατροφή μπορεί να επηρεάζει τη σύσταση των κοπράνων, τη συχνότητα των κενώσεων, τη ζύμωση, τα αέρια και την επιτακτικότητα. Όταν τα κόπρανα είναι ερεθιστικά ή η κένωση γίνεται με μη φυσιολογικό τρόπο, η περιοχή μπορεί να φλεγμαίνει και να προκαλεί κάψιμο.
Σε αρκετούς κατά τα άλλα υγιείς ασθενείς, το σύμπτωμα δεν εξηγείται από μία μεγάλη οργανική βλάβη. Εξηγείται από τον φαύλο κύκλο διατροφικού ερεθισμού, μη φυσιολογικής κένωσης, υπερβολικού καθαρισμού και τοπικής φλεγμονής.
ΛΟΙΜΩΞΕΙΣ, ΦΛΕΓΜΟΝΗ ΚΑΙ ΑΛΛΕΣ ΑΙΤΙΕΣ
Κάψιμο ή τσούξιμο μπορεί επίσης να σχετίζεται με μυκητίαση, βακτηριακό ερεθισμό, σεξουαλικώς μεταδιδόμενες λοιμώξεις, πρωκτίτιδα ή φλεγμονώδη νόσο του εντέρου. Όταν υπάρχουν έκκριση, βλέννα, αίμα, πόνος, πυρετός ή αλλαγή στις κενώσεις, η διερεύνηση πρέπει να είναι πιο προσεκτική.
Δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται επαναλαμβανόμενα αλοιφές ή κορτιζονούχα σκευάσματα χωρίς διάγνωση, γιατί μπορεί να καλύψουν την εικόνα ή να επιδεινώσουν ορισμένα δερματικά προβλήματα.
ΠΩΣ ΓΙΝΕΤΑΙ Η ΔΙΑΓΝΩΣΗ;
Η διάγνωση ξεκινά από το ιστορικό: πότε εμφανίζεται το κάψιμο, αν σχετίζεται με την κένωση, αν υπάρχει κνησμός, υγρασία, αίμα, πόνος, έκκριση, διάρροια, δυσκοιλιότητα ή χρήση προϊόντων καθαρισμού.
Στη συνέχεια γίνεται κλινική εξέταση της πρωκτικής και περιπρωκτικής περιοχής. Ανάλογα με την εικόνα μπορεί να χρειαστεί πρωκτοσκόπηση, έλεγχος για ραγάδα, αιμορροΐδες, δερματίτιδα, συρίγγιο, πρωκτίτιδα ή άλλη αιτία.
Το κάψιμο και το τσούξιμο στον πρωκτό θεραπεύονται σωστά μόνο όταν βρεθεί τι τα προκαλεί.
ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΕΣ ΑΝΑΦΟΡΕΣ
- Gardner IH, Siddharthan RV, Tsikitis VL. Benign anorectal disease: hemorrhoids, fissures, and fistulas. Ann Gastroenterol. 2019. Ανασκόπηση για συχνές καλοήθεις πρωκτολογικές παθήσεις όπως αιμορροΐδες, ραγάδα και συρίγγια.
- Jamshidi R. Anorectal Complaints: Hemorrhoids, Fissures, Abscesses, Fistulae. Clin Colon Rectal Surg. 2018. Ανασκόπηση για συχνά πρωκτολογικά συμπτώματα και τη διαφορική διάγνωση.
- Rao SSC, et al. Anorectal Disorders. Gastroenterology. 2016. Rome IV / ανορθικές διαταραχές και λειτουργική αξιολόγηση.
- Hegde R, et al. Colorectal Surgery Review for Primary Care Providers. 2020. Ανασκόπηση για συχνές χειρουργικές πρωκτολογικές παθήσεις και ανάγκη σωστής εκτίμησης.
- ASCRS. Anal Fissure Expanded Information. Πληροφορίες για ραγάδα πρωκτού, πόνο και αιμορραγία.
ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ
Το κάψιμο στον πρωκτό είναι αιμορροΐδες;
Όχι πάντα. Μπορεί να οφείλεται σε ραγάδα, δερματίτιδα, υγρασία, ερεθιστικά κόπρανα, φλεγμονή ή άλλη πάθηση.
Γιατί καίει μετά την κένωση;
Συχνά επειδή τα κόπρανα, η προσπάθεια, το σκούπισμα ή η υγρασία ερεθίζουν την περιοχή.
Τα μωρομάντηλα βοηθούν;
Όχι πάντα. Σε αρκετούς ασθενείς μπορούν να επιδεινώσουν δερματίτιδα, υγρασία και ερεθισμό.
Πότε χρειάζεται εξέταση;
Όταν το κάψιμο επιμένει, συνοδεύεται από αίμα, πόνο, έκκριση, πρήξιμο, πυρετό ή υποτροπιάζει.
Το περιεχόμενο της σελίδας είναι αποκλειστικά ενημερωτικό. Δεν αποτελεί διάγνωση, δεν υποκαθιστά την κλινική εξέταση και δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως οδηγία αυτοδιάγνωσης ή αυτοθεραπείας. Κάθε σύμπτωμα από την πρωκτική περιοχή που επιμένει, επιδεινώνεται ή συνοδεύεται από αίμα, πόνο, πυρετό, πρήξιμο ή έκκριση πρέπει να αξιολογείται από γιατρό.
ΡΑΝΤΕΒΟΥ ΓΙΑ ΚΑΨΙΜΟ ΚΑΙ ΤΣΟΥΞΙΜΟ ΣΤΟΝ ΠΡΩΚΤΟ
Η σωστή αντιμετώπιση αρχίζει με διάγνωση. Η θεραπεία εξαρτάται από την πραγματική αιτία του συμπτώματος και όχι από μία γενική περιγραφή.